Bảo vệ quyền khiếu nại, tố cáo chính đáng của công dân

Thời gian qua, cấp ủy, chính quyền tỉnh Đồng Tháp luôn quan tâm thực hiện tốt công tác giải quyết khiếu nại, tố cáo, góp phần quan trọng bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người dân trên cơ sở tuân thủ pháp luật, giữ vững sự ổn định an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội, tạo điều kiện để phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, do nhiều nguyên nhân khách quan lẫn chủ quan, dẫn đến tình hình khiếu kiện trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp còn diễn biến phức tạp. Nội dung khiếu nại, tố cáo chủ yếu liên quan đến việc thực hiện chính sách bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi thu hồi đất để triển khai thực hiện các dự án xây dựng cơ sở hạ tầng, phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn tỉnh.

Việc giải quyết khiếu nại, tố cáo của công dân đều được giải quyết theo quy định của pháp luật. Tuy nhiên, trong thực tế, không ít trường hợp người dân, dù vụ việc đã được các cơ quan Nhà nước xem xét, giải quyết đúng quy định pháp luật vẫn tiếp tục gửi đơn nhiều lần đến nhiều cơ quan khác nhau, thậm chí vượt cấp, kéo dài, gây áp lực và tiêu tốn nguồn lực của bộ máy hành chính. Đặc biệt, có trường hợp lợi dụng quyền khiếu nại, tố cáo để cản trở hoạt động bình thường của cơ quan Nhà nước.

Ông Phạm Thành Ngại - Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Đồng Tháp chủ trì đối thoại, giải quyết khiếu nại của công dân có khiếu nại liên quan đến dự án Khu công nghiệp Long Giang vào

ngày 13/3/2026

>> Xem thông tin “Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh tiếp công dân xã Tân Phước 3”

Đáng chú ý, trong một số vụ việc, người dân chưa thực hiện đúng quyền và nghĩa vụ của mình trong việc khiếu nại, tố cáo; lạm dụng quyền khiếu nại, tố cáo vận động tập trung khiếu kiện đông người tại trụ sở các cơ quan Đảng, Nhà nước các cấp, yêu sách đòi giải quyết lại những nội dung cũ đã được xem xét, giải quyết dứt điểm. Điển hình là các vụ việc khiếu nại của một số hộ dân liên quan đến việc bồi thường, hỗ trợ và tái định cư do ảnh hưởng dự án Khu công nghiệp Long Giang ở xã Tân Phước 3, tỉnh Đồng Tháp.

Dự án Khu công nghiệp Long Giang được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt vào giữa năm 2007, theo đó có 395 hộ dân thuê khoán đất của Nông trường Tân Lập bị ảnh hưởng khi thu hồi đất thực hiện dự án. Việc bồi thường, hỗ trợ cho các hộ dân đã được Ủy ban nhân dân tỉnh Tiền Giang (trước đây) thực hiện đúng quy định của pháp luật và chỉ đạo của Chính phủ. Qua đó, đa số các hộ dân đồng tình, ủng hộ, nhận tiền bồi thường, hỗ trợ, an tâm lao động sản xuất phát triển kinh tế gia đình và đóng góp vào phát triển triển kinh tế - xã hội của địa phương. Tuy nhiên, có 41 trường hợp mặc dù đã nhận bồi thường, hỗ trợ nhưng vẫn tiếp tục đeo bám khiếu nại kéo dài.

Nội dung khiếu nại của các hộ dân bị ảnh hưởng tại dự án Khu công nghiệp Long Giang đã được Ủy ban nhân dân tỉnh tiếp nhận, giải quyết đúng theo quy định của pháp luật về giải quyết khiếu nại, tố cáo; lãnh đạo Ủy ban nhân dân tỉnh đã nhiều lần tổ chức đối thoại, giải quyết khiếu nại của công dân, khẳng định nội dung khiếu nại không có cơ sở pháp luật để xem xét giải quyết, vận động công dân chấm dứt khiếu nại và đã ban hành Thông báo chấm dứt thụ lý, giải quyết khiếu nại.

Đồng thời, Thanh tra Chính phủ, Ban Dân nguyện - Ủy ban Thường vụ Quốc hội cử nhiều đoàn công tác kiểm tra, rà soát và giám sát liên quan đến nội dung trên, đều kết luận: khiếu nại của các hộ dân không có cơ sở. Tuy nhiên, nhiều trường hợp vẫn cố chấp, lợi dụng quyền khiếu nại, tố cáo thường xuyên tập trung đông người, kéo đến các cơ quan Đảng, Nhà nước các cấp đeo bám khiếu nại, gây phức tạp tình hình an ninh, trật tự, nhất là vào những thời điểm diễn ra các sự kiện chính trị, lễ hội quan trọng của đất nước.

Công nhân làm việc tại Khu công nghiệp Long Giang, huyện Tân Phước. Ảnh: Báo Đồng Tháp

Vi phạm pháp luật về khiếu nại có thể bị xử lý hình sự

Bảo vệ quyền khiếu nại, tố cáo của công dân là trách nhiệm của Nhà nước, nhưng quyền đó phải được thực hiện trong khuôn khổ pháp luật. Mọi hành vi lợi dụng quyền để gây cản trở hoạt động của cơ quan Nhà nước hoặc xâm phạm quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân khác đều phải bị xử lý nghiêm.

Điều 6, Luật Khiếu nại (Luật số 02/2011/QH13 của Quốc hội) quy định rõ các hành vi bị nghiêm cấm trong khiếu nại, trong đó nêu rõ các hành vị bị nghiêm cấm đối với người khiếu nại: (khoản 5) Cố tình khiếu nại sai sự thật. (khoản 6) Kích động, xúi giục, cưỡng ép, dụ dỗ, mua chuộc, lôi kéo người khác tập trung đông người khiếu nại, gây rối an ninh trật tự công cộng. (khoản 7) Lợi dụng việc khiếu nại để tuyên truyền chống Nhà nước, xâm phạm lợi ích của Nhà nước; xuyên tạc, vu khống, đe dọa, xúc phạm uy tín, danh dự của cơ quan, tổ chức, người có trách nhiệm giải quyết khiếu nại, người thi hành nhiệm vụ, công vụ khác. (khoản 8) Vi phạm quy chế tiếp công dân.

Trích Điều 6, Luật số 02/2011/QH13 của Quốc hội: Luật Khiếu nại

Để xử lý hành vi vi phạm pháp luật về khiếu nại đối với người khiếu nại và những người khác có liên quan, Điều 68, Luật Khiếu nại quy định: “Người nào có một trong các hành vi quy định tại các khoản 5, 6, 7 và 8 Điều 6 của Luật này hoặc vi phạm các quy định khác của pháp luật về khiếu nại và giải quyết khiếu nại thì tùy theo tính chất, mức độ vi phạm mà bị xử lý vi phạm hành chính hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự; nếu gây thiệt hại thì phải bồi thường theo quy định của pháp luật.”

Trên tinh thần đó, mỗi người dân phải đề cao ý thức chấp hành pháp luật, xác định rõ giới hạn của quyền khiếu nại, tố cáo của công dân; cảnh giác trước âm mưu, thủ đoạn của kẻ xấu lợi dụng để lôi kéo, kích động tham gia khiếu nại, tố cáo trái pháp luật, dẫn đến vi phạm pháp luật không đáng có.