Những rào cản chính

Ngày 26/8/2011 sẽ rất đáng nhớ đối với nông dân huyện biên giới Tân Hồng. Đó là ngày khởi công xây dựng tổ hợp thu mua và chế biến lúa gạo của Công ty Cổ phần Bảo vệ thực vật An Giang đặt trên địa bàn xã Tân Công Chí. Công suất của hạng mục nhà máy chế biến gạo là 200 ngàn tấn một năm, lớn nhất khu vực ĐBSCL. Cùng với tổ hợp này, Công ty Cổ phần Bảo vệ thực vật An Giang cũng bắt tay vào liên kết với nông dân huyện Tân Hồng xây dựng vùng nguyên liệu lúa chất lượng cao, dự kiến khoảng 2.000 héc ta ngay trong vụ Đông Xuân 2012.

“Nông dân chúng tôi chỉ quen làm lúa IR 50404”. Ông Nguyễn Văn Dũng, một nông dân ở xã An Phước, huyện Tân Hồng nói. “Chính vì vậy nên khi công ty buộc chúng tôi phải mua giống xác nhận của công ty để gieo sạ, chúng tôi ngại là không làm được”. Hơn 50 công ruộng của ông Dũng vụ này làm nếp, thay vì liên kết với Công ty Cổ phần Bảo vệ thực vật An Giang và sử dụng 1 trong 5 loại giống lúa chất lượng cao của công ty để gieo sạ. Đó là các loại giống Jasmine, OM 4218, OM 2517, OM 6976 và OM 5451.

Ông Nguyễn Văn Dũng, nông dân xã An Phước:
“Chúng tôi chỉ quen làm lúa IR 50404”

Ngoài ra, một số bà con nông dân huyện Tân Hồng cũng cho rằng, đơn giá các loại vật tư nông nghiệp mà Công ty Cổ phần Bảo vệ thực vật An Giang cung ứng cho nông dân trong diện liên kết còn cao hơn so với giá ngoài thị trường. Ông Trần Văn Giây, một xã viên của HTX nông nghiệp An Lộc, xã An Phước có 20 công ruộng liên kết với Công ty cho biết, giá phân Ure, DAP của Công ty đều cao hơn bên ngoài 10 ngàn đồng một bao. Một số loại thuốc bảo vệ thực vật cũng cao tương tự. Theo ông Giây, nếu giá cung ứng vật tư và giống của Công ty được điều chỉnh phù hợp hơn thì chắc chắn sắp tới nông dân sẽ tham gia liên kết nhiều hơn.

Thống kê cho biết, ở vụ Đông Xuân 2012, chỉ có khoảng 400 nông dân huyện Tân Hồng đồng ý liên kết xây dựng vùng nguyên liệu với Công ty Cổ phần Bảo vệ thực vật An Giang trên diện tích xấp xỉ 1.000 héc ta, còn rất thấp so với nhu cầu của nhà máy cũng như kế hoạch của chính quyền địa phương.

Phải làm cho nông dân hiểu

Theo ông Lê Minh Phương, Phó Giám đốc phụ trách công tác xây dựng vùng nguyên liệu của Công ty Cổ phần Bảo vệ thực vật An Giang, công ty luôn thực hiện đúng cam kết cung cấp vật tư nông nghiệp cho bà con nông dân theo giá đại lý cấp 1. “Tùy theo tình hình thị trường, các cơ sở kinh doanh vật tư nông nghiệp bên ngoài có thể chấp nhận bán một số loại sản phẩm của Bảo vệ thực vật An Giang dưới giá quy định của Công ty, hoặc là để nhận thưởng doanh số, hay là để giải quyết tồn kho. Ở đây chúng tôi khẳng định chắc chắn là đơn giá vật tư nông nghiệp của công ty cung cấp cho bà con nông dân theo diện liên kết là giá của đại lý cấp 1 áp dụng trên toàn quốc” - Ông Phương nói.

Thực tế, nhiều nông dân cũng cho biết, cũng có thời điểm, một số mặt hàng của công ty cung cấp có rẻ hơn giá bán ở bên ngoài. “Quan trọng nhất là khi liên kết cùng công ty, ruộng của nông dân luôn được đội ngũ FF (Famer friend – Bạn nhà nông) tư vấn canh tác theo đúng nguyên tắc “3 giảm 3 tăng” nên sẽ tiết kiệm được rất nhiều chi phí so với bên ngoài.” Ông Phương cho biết thêm.

Bên cạnh việc cần phải tăng cường truyên truyền cho bà con nắm bắt được các ưu điểm trong chính sách liên kết của Công ty Cổ phần Bảo vệ thực vật An Giang, theo ông Phùng Thanh Hải - Chủ tịch UBND huyện Tân Hồng - vấn đề thay đổi tập quán canh tác lúa của bà con nông dân sẽ được huyện quan tâm nhiều hơn. “Phương thức cũ là chỉ chú trọng năng suất, không quan tâm đến chất lượng, điển hình như thói quen thích gieo sạ giống IR 50404 của bà con cần phải thay đổi. Làm ăn riêng lẻ, tự phát cũng phải thay đổi để phù hợp với yêu cầu của thị trường, từ đó mới có phát triển bền vững”.

Ông Hải cho biết ngay trước khi kết thúc vụ lúa Đông Xuân, huyện sẽ đẩy mạnh tuyên truyền về vấn đề này. “Kế hoạch của huyện là sẽ đưa diện tích lúa liên kết vụ Hè Thu lên 4.000 héc ta.” Ông Hải nói.

Hiện nay, tiến độ xây dựng của tổ hợp thu mua và chế biến lúa gạo của Công ty Cổ phần Bảo vệ thực vật An Giang ở xã Tân Công Chí bị chậm một chút so với kế hoạch. Nguyên nhân là do ảnh hưởng của mùa lũ 2011 kéo dài. Tuy nhiên, phụ trách xây dựng nhà máy cho biết, các hạng mục cầu cảng lúa và lò sấy sẽ hoàn thành trước ngày 17/02, để kịp thời thu mua lúa của bà con nông dân ở các diện tích bước vào thu hoạch sớm.

Hạng mục lò sấy của tổ hợp chế biến lúa gạo Tân Công Chí
sẽ hoàn thành trước ngày 17/02

Khảo sát các diện tích liên kết sản xuất giữa Công ty Cổ phần Bảo vệ thực vật  An Giang và nông dân huyện Tân Hồng hiện nay cho thấy lúa đang phát triển rất tốt. Các chuyên gia của Công ty dự báo năng suất có thể đạt khoảng 10 tấn một héc ta lúa tươi hay từ 7,5 đến 8 tấn một héc ta lúa khô. Trong khi đó, chi phí tại ruộng liên kết hiện đang thấp hơn ruộng ngoài liên kết từ 2 đến 3 triệu đồng một héc ta. Với thực tế này, cả ông Lê Minh Phương và ông Phùng Thanh Hải đều tự tin cho biết, diện tích lúa sản xuất theo phương thức liên kết giữa Cty Cổ phần BVTV An Giang ở vụ Hè Thu sắp tới với nông dân Tân Hồng có thể sẽ đạt 4.000 héc ta, tức là cao gấp 4 lần hiện nay.